Your cart is empty now.
राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण (NEP-2020) अंतर्गत टी.वाय.बी.कॉम. (सत्र V) च्या विद्यार्थ्यांसाठी हे पुस्तक विशेषतः तयार करण्यात आले आहे. सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठ, पुणे यांनी निर्धारित केलेल्या पुनर्रचित अभ्यासक्रम (2024 Pattern) नुसार हे पुस्तक तयार करण्यात आले असून, ते शैक्षणिक वर्ष 2026-2027 पासून लागू आहे. हे पुस्तक बी.कॉम. पदवी अभ्यासक्रमातील “नेतृत्व कौशल्ये आणि व्यवस्थापकीय परिणामकारकता” (Leadership Skills and Managerial Effectiveness) या प्रमुख अनिवार्य (Major Mandatory) विषयासाठी तयार करण्यात आले आहे.
“नेतृत्व कौशल्ये आणि व्यवस्थापकीय परिणामकारकता” हा विषय विद्यार्थ्यांमध्ये नेतृत्वाची तत्त्वे, व्यवस्थापकीय कौशल्ये, निर्णयक्षमता, संवादकौशल्य, संघभावना, नैतिक मूल्ये, नवोपक्रम आणि व्यावसायिक विकास यांविषयी सखोल समज विकसित करण्याच्या उद्देशाने तयार करण्यात आला आहे. आजच्या वेगाने बदलणाऱ्या, स्पर्धात्मक आणि तंत्रज्ञानाधारित व्यावसायिक वातावरणात संस्थांना अशा नेतृत्वाची आवश्यकता आहे, जे कर्मचाऱ्यांना प्रेरित करू शकेल, बदलांचे प्रभावीपणे व्यवस्थापन करू शकेल, गुंतागुंतीच्या समस्यांचे निराकरण करू शकेल आणि प्रामाणिकपणा, कार्यक्षमतेसह सामाजिक उत्तरदायित्वाची जाणीव ठेवून संस्थात्मक उद्दिष्टे साध्य करू शकेल. या सर्व अपेक्षा पूर्ण करण्यासाठी आवश्यक असलेले ज्ञान, कौशल्ये आणि नेतृत्व क्षमता विद्यार्थ्यांमध्ये विकसित करण्याचा या पुस्तकाचा प्रयत्न आहे.
या पुस्तकातील सर्व विषय विद्यार्थ्यांना सहज समजतील अशा सोप्या, सुबोध, क्रमबद्ध आणि विद्यार्थी-केंद्रित शैलीत मांडण्यात आले आहेत. प्रत्येक संकल्पना स्पष्ट आणि सविस्तरपणे समजावून सांगण्याचा प्रयत्न करण्यात आला आहे, जेणेकरून विद्यार्थी विषयाचे आकलन करून त्याचा प्रत्यक्ष व्यवस्थापकीय परिस्थितीत प्रभावीपणे उपयोग करू शकतील. पुस्तकात सैद्धांतिक संकल्पनांसोबतच त्यांचे व्यावहारिक उपयोग स्पष्ट करण्यात आले असून, डिजिटल नेतृत्व, नैतिक नेतृत्व, कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स, कॉर्पोरेट सामाजिक उत्तरदायित्व, चपळ (Agile) आणि अनुकूलनक्षम (Adaptive) नेतृत्व, जागतिक नेतृत्व, सांस्कृतिक बुद्धिमत्ता, स्वयं-नेतृत्व, करिअर विकास, ध्येय निर्धारण, SMART ध्येये तसेच सातत्यपूर्ण
अध्ययन आणि कौशल्य विकास यांसारख्या आधुनिक आणि समकालीन विषयांचा समावेश करण्यात आला आहे. आवश्यक त्या ठिकाणी योग्य उदाहरणे, आकृत्या, प्रकरणाधारित (Case-based) चर्चा आणि व्यावहारिक दृष्टिकोन समाविष्ट करून अध्ययन अधिक अर्थपूर्ण, रंजक आणि उपयुक्त बनविण्याचा प्रयत्न करण्यात आला आहे.
विद्यार्थ्यांचे अध्ययन अधिक परिणामकारक व्हावे आणि विद्यापीठाच्या परीक्षेची तयारी सुलभ व्हावी यासाठी प्रत्येक प्रकरणामध्ये संकल्पनांची स्पष्ट मांडणी, अध्ययन उद्दिष्टे, महत्त्वाच्या संज्ञा, आकृत्या, उदाहरणे, प्रकरणाचा सारांश, बहुपर्यायी प्रश्न (MCQs), रिक्त जागा भरा, सत्य किंवा असत्य, लघुत्तरी प्रश्न, दीर्घोत्तरी प्रश्न तसेच इतर सराव प्रश्न यांचा समावेश करण्यात आला आहे. हे सर्व घटक विद्यापीठाच्या नवीन परीक्षा पद्धतीचा विचार करून तयार करण्यात आले आहेत. त्यामुळे विद्यार्थ्यांची संकल्पनात्मक समज अधिक दृढ होईल, विश्लेषणात्मक विचारशक्ती आणि समस्या सोडविण्याची क्षमता विकसित होईल तसेच ते आत्मविश्वासाने विद्यापीठाच्या परीक्षेला सामोरे जाऊ शकतील. हे पुस्तक केवळ परीक्षेच्या तयारीपुरते मर्यादित नसून विद्यार्थ्यांमध्ये नेतृत्वगुण, व्यवस्थापकीय परिणामकारकता, प्रभावी संवादकौशल्य, नैतिक मूल्ये, चिकित्सक विचारशक्ती (Critical Thinking), निर्णयक्षमता, उद्योजकता आणि आजीवन अध्ययनाची वृत्ती विकसित करण्यासाठी एक उपयुक्त संदर्भग्रंथ म्हणूनही कार्य करेल. या पुस्तकाच्या अध्ययनातून प्राप्त होणारे ज्ञान आणि कौशल्ये विद्यार्थ्यांना जबाबदार नेतृत्व, प्रभावी व्यवस्थापन आणि सामाजिकदृष्ट्या उत्तरदायी व्यावसायिक म्हणून घडण्यास मदत करतील. तसेच संस्थांच्या आणि समाजाच्या सर्वांगीण विकासामध्ये सकारात्मक योगदान देण्यास ते सक्षम बनतील. हे पुस्तक विद्यार्थी, शिक्षक, संशोधक तसेच नेतृत्व आणि व्यवस्थापन विषयात रुची असलेल्या सर्व वाचकांसाठी उपयुक्त ठरेल.