काप्रा सांगतो की आजचे Relativity (सापेक्षतावाद) आणि Quantum Theory (क्वांटम सिद्धांत) हे विज्ञान आपल्याला सांगतात की, विश्वातील प्रत्येक गोष्ट परस्पराशी जोडलेली आहे (Interconnectedness); काहीही स्वतंत्र नाही; सर्व काही एका अदृश्य ऊर्जा-लहरींनी गुंफलेले आहे. हे ऐकताना जणू पूर्वेकडील ङ्गताओङ्घ किंवा ङ्गब्रह्मङ्घ या संकल्पना पुन्हा जिवंत झाल्यासारखे वाटते.
ताओवाद म्हणतो - विश्व दोन विरुद्ध पण एकमेकांना पूरक शक्तींनी चालते - Yin आणि Yang - एक काळोख, दुसरा प्रकाश; एक शांत, दुसरा गतीशील. या दोघांचा संतुलित संवादच निसर्गाचे सौंदर्य घडवतो. अगदी तसंच क्वांटम जगातही कण आणि तरंग हे दोन वेगळे नव्हेत, तर एकाच सत्याची दोन रूपे सर्वकडे आहेत. हीच विज्ञानातील Complementarity (परस्परपूरकता) आहे.
काप्रा सांगतो की अणूंच्या जगात सर्वकडे सतत हालचाल सुरू आहे. तो या दृश्याला “Cosmic Dance”असे म्हणतो. हे नृत्य म्हणजे निसर्गाचे हृदय धडधडणे आहे. वेदांताने जसे सांगितले की सर्व काही ब्रह्मच आहे, तसे काप्रा म्हणतो की सर्व काही ऊर्जेच्या नृत्यात सामावलेले आहे.
बौद्ध तत्त्वज्ञानातील “Shunyata” (शून्यता) ही संकल्पना - म्हणजे काहीही स्वतःपुरते अस्तित्वात नाही, सर्व काही संबंधांतून प्रकट होते. ही क्वांटम सिद्धांतातील अनिश्चितता (Uncertainty) या विचाराशी किती सुसंगत आहे हे तो दाखवतो.
अशा रीतीने “The Tao of Physics” हे पुस्तक आपल्याला सांगते की विज्ञान आणि अध्यात्म हे दोन वेगळे मार्ग नाहीत. ते दोन्ही एका सत्याकडे नेतात - त्या सत्याचे नाव आहे एकत्व, संतुलन आणि नृत्य.
हे पुस्तक आपल्याला शिकवते की विश्व मोजमापांमध्ये नव्हे, तर लयीत आणि सौंदर्यात जगते. विज्ञानाने शोधलेले तत्त्व आणि अध्यात्माने अनुभवलेले तत्त्व -दोन्ही एकाच सुरात म्हणतात की, ङ्गसर्व काही एकमेकांशी जोडलेले आहे आणि त्या जोडणीचं नावच आहे Tao.”
या प्रकरणात काप्रा यांनी एकात्मतेचा अनुभव घेण्याचे महत्त्व सांगितले आहे"The experience of unity is the ultimate goal of both science and spirituality."
"The Tao of Physics" हे पुस्तक विज्ञान आणि अध्यात्म यांच्यातील एकात्मतेचा संदेश देते. क्वांटम भौतिकशास्त्रातील गूढता आणि तत्त्वज्ञानातील ध्यानाचे अनुभव यांच्यातील समानता दर्शवून, काप्रा यांनी या दोन्ही क्षेत्रांमधील परस्परसंबंध स्पष्ट केले आहेत. वाचकाला विज्ञान आणि अध्यात्म यांच्यातील एकात्मतेचा अनुभव देण्याचे उद्दिष्ट या पुस्तकाचे आहे.
Tao of Physics पुस्तकाचे हे संक्षिप्त स्वरूपातील मराठी भाषांतर वाचकाला प्रेरणा देईल की, शास्त्र आणि अध्यात्म हे विरोधी नाहीत, तर एकमेकांना समृद्ध करणारे मार्ग आहेत.